Serikali yakanusha kukamatwa masanduku yenye karatasi zilizopigwa kura


Mndeme: Tanzania tuna migodi ya thamani kuliko dhahabu na gesi - II

TANZANIA TUNA MIGODI YA THAMANI KULIKO DHAHABU NA GESI

Sehemu ya Pili

Sehemu ya kwanza ya makala hii nilieleza kwa ufupi umuhim wa nchi zenye uchumi mdogo kama Tanzania kutazama namna ambavyo zinaweza kujiimarisha kiuchumi na kuboresha maisha na kipato cha watu wake kwa kutumia rasilimali au vitega uchumi vilivyo ndani ya uwezo wao. Msingi wa ushauri huu, ni ukweli kwamba, nchi zenye uchumi mdogo ziko katika mazingira magumu na yasiyo rafiki kuziwezesha kushindana kiuchumi na nchi zenye uchumi mkubwa. Niliahidi nitazungumzia mambo matatu au manne ambayo ninashawishika sisi kama nchi, tumeytatazama tu kama huduma na sio kama rasiliamali za uzalishaji mali. Nianze na la kwanza.

MGODI WA KWANZA: LUGHA YA KISWAHILI

Siku moja mwaka 2012 kipindi cha majira ya baridi nchii Ujerumani, nilisafiri kwa treni kutoka mji wa Aachen hadi Jiji la Bonn nikiongozana na mtanzania mwenzangu niliyekutana naye Uholanzi akiwa kwenye masomo ya shahada ya uzamivu. Nchi za wenzetu zina "viburi na unazi" kwenye matumizi ya lugha zao ndani ya mipaka ya nchi zao na raia wao hawababaishwi na lugha za mataifa mengine kirahisi bila kujali umaarufu wa lugha hizo. Kwa mfano: pamoja na kwamba treni za nchi nyingi za Ulaya zinafanya safari za kimataifa na zinabeba abiria wa nchi nyingi, lakini lugha inayotumika ndani ya treni hizo kutoa maelekezo ni za nchi inakotoka. Hivyo ukipanda treni ya Ujerumani kwenda nayo Uholanzi au Ufaransa, basi ujue kwamba humo ndani utakachokisikia muda wote (au kwa sehemu kubwa) ni Kijerumani pekee kama ilivyokua kwenye treni tuliyoipanda sisi.



Jioni tukiwa njiani kutokea Bonn, tulianza kusikia maelezo ya mara kwa mara toka kwa wahudumu wa treni ile na kama kawaida hatukua twaelewa kinachoongelewa zaidi ya manano machache tuliyokua tumekariri na kuhisi kuna jambo lisilo la kawaida kuhusu ile safari. Baadaye kidogo treni ikasimama na abiria wote wakaanza kushuka. Tulipouliza abiria aliyekua pembeni yetu akatuambia kwamba ile treni haindelei na safari hivyo inatulazimu kushuka kwenye kituo kile na tusubiri treni nyingine ambayo ingefika baada ya muda mfupi. Vituo vya treni kwa wenzetu, ni vikubwa na vinachanganya sana ikichangiwa na matumizi ya lugha kwenye vibao vya maelekezo. Tukaanza kuulizana na mwenzangu ni kituo namba ngapi twatakiwa kwenda. Tulipojikuta tunafuata tu mkumbo wanapoelekea wengine bila kujua waendako, tuliamua kumuomba dada mmoja wa kijerumani aliyekua anatembea karibu na sisi atuelekeze tunapotakiwa kungoja treni nyingine.

Yule dada alitujibu swali letu kwa ukarimu sana (kitu ambacho sio kawaida kwa wenyeji wa nchi hizi ambazo unaweza kumuuliza mtu kitu akajifanya haelewi kingereza au akakuangalia tu na kukuacha). Zaidi sana, tulishangaa alipotujibu kwa KISWAHILI, "kama mwaelekea Aachen mwatakiwa kwenda upande wa pili namba 8". Tuliangaliana na mwenzangu kama watu waliomwagiwa maji ya baridi. Badala ya kufuata maelekezo yake, tulianza kumuuliza imekuaje anajua kiswahili na iwapo sio mjerumani. Dada yule alikua ni mjerumani wa asili kabisa na kakulia vijijini. Tukagundua kuwa, muda wote tuliokua twajimwaga tukijua hakuna anayetuelewa kwenye treni iliyojaa watu weupe, yeye alikua akitusikiliza. Tuliongea naye kwa muda wote tuliosubiri treni na hadi mwisho wa safari huku akitusimulia habari za Moroko, Sinza Mori, na mengine mengi kwani alikua ana miezi kama 3 tu tangu atoke Dar es Salaam alikokwenda kujifunza Kiswahili. Tangu siku ile, niliondoa mtazamo niliokua nao kwamba Kiswahili ni cha watanzania na nchi jirani. Niliondoa dhana kwamba kuna maeneo chaweza kuwa cha siri kama vile kuonge kisandawe na kiaangaza. Niligundua kuwa sina uhuru wa kukitumia kama lugha ya siri mahali popote kwa kigezo kwamba sio Tanzania au hakuna watu wenye rangi kama yangu. Zaidi ya yote, NILIANZA KUTAFAKARI UKUU NA NGUVU YA KISWAHILI.



Kwa nini nakitazama Kiswahili kama Rasilimali?

  • Kiswahili ndio lugha hii pekee yenye asili ya kiafrika inayotambulika kama lugha rasmi ya mawasiliano katika Umoja wa Nchi za Africa (African Union). Hii ina maana, kwa wale wanaoifahamu, wanaweza kuitumia katika shughuli za umoja huu. Miezi kama mitatu iliyopita, nilimsikiliza Rais Kikwete akiwa nchini Afrika Kusini akitoa hotuba yake ya mwisho kama mkuu wa nchi katika umoja huo kwa Kiswahili. Hii haikua mara ya kwanza, kwani alishawahi kutoa hotuba kwa Kiswahili pale Addis-Ababa makao makuu ya AU.
  • Kiswahili ni kati ya fahari na utambulisho wa Mtanzania. Wakati nchi nyingi za kiafrika zimegawanyika kwa misingi ya lugha za asilki huku zikitegemea lugha za wakoloni (kifaransa, kingereza, kiaarabu na kireno) kama njia kuu za mawasiliano rasmi; sisi ni nchi pekee Afrika ambayo unaweza kwenda mahali popote, ofisi yeyote, na kijiji chochote bila kua na hofu kubwa ya kushindwa kuwasiliana na unaowaendea. Unapokua nje ya Tanzania na unapomuona mtanzania mwenzako, cha kwanza kinachowafanya mujisikie ni wamoja ni uwezo wa kuongea Kiswahili.
  • Tanzania ina wasomi waliobobea katika lugha ya kiswahili na wamejaa kwenye ngazi zote za elimu. Taasisi ya Lugha ya Kiswahili pale Chuo Kikuu cha Dar es Salaam, ni kati ya taasisi kubwa kabisa za chuo ikiwa imesheheni wabobezi wa kutosha hadi ngazi ya Uprofesa. Hivyo basi, hii sio tu ni lugha tunayomudu vizuri, bali, ni lugha tunayojifunza kisomi na kisayansi. Uwezo huu wa kitaaluma, ndio unaopelekea watu toka nchi zingine kuja kujifunza Kiswahili katika chuo chetu maana ndipo penye msingi.
  • Kiswahili kimetumika kuandika machapisho mengi ya kila aina na maduka mengi ya vitabu yamejaa wingi wa machapisho ya kiswahili. Pamoja na kwamba hatujafanya bidiii ya kutosha kuandika vitabu vya kiswahili, tulivyonavyo si haba sana kwa kudhihirisha ukuu wa lugha yetu.
Nisiendelee kutoa sababu nyingi ila itoshe kusema, lugha yetu adhimu ya Kiswahili ina umuhim mkubwa sana kwa mtanzania na nina ujasiri wa kusema ndio utambulisho mkubwa wa kwanza tunapokua nje ya mipaka ya nchi yetu. Pamoja na kwamba nchi zinazotuzunguka zinatumia Kiswahili kama moja ya lugha zao, ukweli unabaki kuwa, wanabahatisha tu, na wanajua kwamba mama wa kiswahili duniani ni Tanzania, na kama unataka kukisikia Kiswahili, lazima umtafute mtazania.



Maswali la Kujiuliza

Pamoja na umuhimu huu wa Kiswahili kwa watanzania, yako maswali ya msingi ya kujiuliza:
  1. Tumekitumiaje Kiswahili zaidi ya kuwa lugha ya mawasiliano miongoni mwetu?
  2. Tumekitumiaje kama rasilimali ya kutuwezesha kiuchumi?
  3. Tumekitumiaje kutengeneza ajira za wananchi wetu wa makundi mbalimbali?
  4. Kiswahili kama lugha, kimeajiri watanzania wangapi na wa kada zipi na wanalipwaje?
  5. Tumekitumiaje kujijengea heshima kama taifa kubwa na lenye uwezo na utamaduni wenye nguvu barani Afrika?
  6. Tumekitumiaje kuwafanya wengine watuone hawana pa kukimbilia isipokua kwetu wanapohitaji suluhisho la lugha ya Kiuswahili?
  7. Tumekitumiaje kuwafanya watanzania wasiojione wanyonge na dhaifu kwa kuwa "watumwa wa Kiswahili" na badala yake wajione wenye fahari na wajanja kama ilivyo kwa lugha zingine?
  8. Je, yatosha kujivunia Kiswahili kama utambulisho wa Utanzania wetu?
Maswali ni mengi na huenda majibu yake sio magumu na hayahitaji nguvu kubwa kuyapata. Zaidi ya mwaka mmoja uliopita, nikiwa nafuatilia kipindi cha maswali na majibu bungeni, Mh Mariam Nassoro Kisangi (mbunge wa Viti Maalum) aliuliza swali ambalo majibu yake yalinisumbua na kujikuta nina hasira na kulalamika. Mbunge huyu alirejea kauli ya Rais wa Gabon ambaye kwa "mahaba aliyoyajenga kwenye lugha hii adhimu", aliiomba serikali ya Tanzania impelekee mtaalamu wa kumfundisha Kiswahili kwa gharama zake. Mbunge huyu alitaka kujua swala hilo lilikua limefikia wapi na serikali iliitumiaje fursa hiyo kwa nchi yetu kujitangaza zaidi kwa lugha ya Kiswahili.

Nakumbuka aliyejibu swali hili alikua Naibu waziri wa Elimu (Mh Jenister Mhagama) ambaye siku hiyo ndio ilikua ya kwanza kwake bungeni kama naibu waziri baada ya kuapishwa siku iliyotangulia. Siku hiyo alikua na jukumu la kujibu maswali ya wabunge yaliyoelekezwa wizara ya Elimu. Katika majibu yake, alitoa mlolongo mrefu wa majibu. Kwa kifupi,mtu huyo alikua bado hajapelekwa na "kwamba eti" kulikua na "michakato/taratibu za kiserekali" za kufuata ili kumpata mtu sahihi baada ya aliyekua kateuliwa kupata matatizo. Hadi anajibu swali hili, ilikua imeshapita miezi 9 tangu ombi la rais huyo litolewe na kusema ukweli majibu haya yalinisonenosha sana kama yalivyomsonensha mbunge aliyeuliza swali. Hata alipoulizwa swali la nyongeza, alijibu kikawaida sana kama vile hayo ndio maisha ya "kiserikali" katika kufanya maamuzi. Ilikua shida kidogo kuingia akilini kwamba, kati ya maelfu ya waalimu wa kiswahili walioko kwenye mashule ya sekondari, vyuo vikuu, na wale waliojaa kwenye taasisi zingine; serikali yetu sikivu haikuweza kumpta MTU MMOJA kwa miezi tisa kupewa jukumu la kwenda KULA BATA na mshahara mnono kwenye jumba la rais kwa kufundisha kiswahili. Huu ni mujiza ambao huenda unapatikana Tanzania tu. Niliwaza kuwa iwapo nafasi hiyo ingepekekwa Kenya, mtu huyo angepatika siku hiyohiyo na angekua kafika Gabon kesho yake kabla ya jua kuzama (Rejea jibu la waziri hapa).



Kwa nini nimekumbusha habari hii?

Nimetaka kukuonesha ni kwa jinsi gani serikali yetu na taasisi zake, haijawahi kukifikiria Kiswahili kama MGODI WA MADINI. Hakuna mkakati wa kitaifa (kama hupo sijawahi kuuona au haujatendewa kazi), wa kukibadili Kiswahili kutoka kuwa tu lugha ya kuwasiliana na bibi na kupata huduma za kijamii, na kukifanya kuwa UWEKEZAJI wenye tija za kitamaduni na kiuchumi kwa taifa. Kukitazama kama uwekezaji unaohitaji mtaji mdogo sana na wataalamu wa ndani bila msaada wa wafadhili na wataalamu wa nje. Sio lengo langu kuisema vibaya serikali au kuukosoa, lakini kama mdau wa maendeleo ya nchi yangu, nalazimika kusema ukweli kwamba hakuna fikra za uzalishaji mali (zilizo wazi) kwenye matumizi ya Kiswahili kama moja ya utajiri wa nchi yetu. Kwangu mimi, nakiopna KISWAHILI KAMA MADINI YENYE THAMANI KULIKO DHAHABU NA YAKO KWENYE KINA KIFUPI SANA CHINI YA ARDHI tunayoikanyaga kila kukicha. Mgoni huu ni wa uhakika kwani hautakwisha (depleted), hauna athari za kimazingira, na mapato yake hayataporwa na wawekezaji kwenda nje maana yatakua yetu kwa manufaa yetu. Tuna wataalamu na kila kifaa tunachohitaji kw auchimbaji huu na kinachotakiwa ni utayari tu.



Sio serikali pekee haijakipa Kiswahili umuhim wake kama rasilimali, bali hata watanzania katika ujumla wetu, hatujakitazama kwa sura hiyo. Wafanyabiashara na wawekezaji kwenye taaluma na mafunzo mbalimbali, hawajaweza kukichukua Kiswahili kama rasilimali na malighafi inayohitaji kuchakatwa ili kuongezwa thamani na kuuzwa kwa bei nzuri ya soko kubwa linalotuzunguka duniani kote. Tembelea shule zote za lugha mijini, utakutana na kozi za kifaransa, kingereza, kiispania na hata kichina; lakini huwezi kukuta kozi za Kiswahili kwa maana ya mafunzo ya kuwasaidia wageni na wenyeji kukijua vizuri zaidi na kwa ufasaha. Tuna watanzania wengi (hata miongoni mwa wasomi), hawajui kiswahili fasaha na wakikiongea wanakichanganya sana. Wengi wetu tumeathirika na lugha zetu za asili (kikurya, kihaya, kipare, kinyakyusa, nk) na athari hiyo imeharibu ladha ya kiswahili. Lakini, nani kaona uhitaji wa kujifunza zaidi Kiswahili? Na hata akitaka atakwenda kujifunza wapi? Na ajifunze ili iwaje?

Serikali yetu sikivu, haijaweka masharti yoyote ya wageni yatakayowalazimisha kuona umuhim wa Kiswahili. Nchi nyingi duniani zinazoezi lugha zao, huweka masharti kwa wageni kuhusu lugha zao. Kwa mfano, wanafunzi wanaokwenda kusoma shahada za juu kwenye nchi kama Ujerumani, China, Japani na kwingineko, hulazimika kutumia miezi 6 hadi 12 kabla ya kuanza masomo rasmi kujifunza lugha za wenyeji pamoja na kwamba masomo yanatolewa kwa lugha ya Kingereza. Nchi kama Uingereza, hawakuruhusu kuingia kwenye nchi yao kama mwanafunzi au mfanyakazi bila kuonesha uwezo wa kutosha wa lugha ya kingereza na unapimwa kwa mtihani unaoulipia zaidi ya shilingi laki tatu. Masharti haya na mengine mengi, pamoja na kwamba humsaidia muhusika kuishi bila ugumu wa mawasiliano katika nchi husika, pia yanazisaidia nchi huzo kukuza lugha zao na kuzipa umuhim mbele ya walimwengu.

Nitaendelea katika Sehemu ya Tatu kuhusu Lugha ya Kiswahili, nikijikita katika kuonesha fursa na kutoa mapendekezo yangu ya nini cha kufanya kukirasimisha Kiswahili kama rasilimali na uwekezaji wenye tija.

---
Mwalimu MM ni mhadhiri katika kitengo cha Sayansi ya Kompyuta ya Chuo Kikuu cha Dar es Salaam na mtafiti wa mifumo ya TEHAMA katika Huduma za afya (Health Informatics). Unaweza kuwasiliana naye kupitia [email protected].
Blog: www.mwalimumm.blogspot.com

Jaji Lubuva azungumzia: Mbadala wa waliofariki; Muda siku ya kupiga kura; Walemavu; Matusi


MWENYEKITI wa Tume ya Taifa ya Uchaguzi (NEC), Jaji Damian Lubuva ametoa ovyo kali na kuahidi kuwachukulia hatua za kisheria, wanasiasa na wagombea wanaofanya kampeni chafu kwa kutaja majina ya watu, pamoja na kuingilia kazi za NEC.

Anadai, amekuwa akishangwazwa sana na kitendo cha baadhi ya wagombea kupanda majukwaani kuwasema vibaya wagombea wenzao na kuwakashifu badala ya kutumia nafasi hiyo kwa kutangaza sera za chama na wagombea.

Hayo ameyasema leo Jijini Dar es Salaam katika hoteli ya New Afrika alipokutana na wawakilishi wa walemavu nchini ili kuzungumzia masuala mbalimbali ya uchaguzi likiwemo la kuwapo utaratibu wa kupiga kura.

Kabla ya utaratibu wa upigaji kura kwa walemavu kutolewa, Lubuva pia amevitaka vyama vya siasa kutokuwa na wasiwasi na NEC kama ilivyo kwa baadhi ya vyama ambavyo vinaonekana kutoiamini tume hiyo na kuwataka wanasiasa wanaona mwanya wa kuiba kura, wampe taarifa ili wazifanyie kazi.
“Kuna baadhi ya wanasiasa sitawataja lakini nawasikia wakiwasisitiza wanachama wao kutoondoka katika vituo vya kupigia kura siku hiyo kwa kigezo cha kulinda kura.
“Huo ni upotoshaji na ni kujisumbua, kwani hakuna kura itakayoibiwa kila mtu akimaliza arudi kwao na kusubiri matokeo” 
Neye Kaimu Mkurugenzi wa NEC, Emmanuel Kawishe wakati akitoa maelekezo kwa walemavu hao amesema, siku hiyo ya uchaguzi, walemavu wote hawatakaa foleni bali watapita moja kwa moja sehemu ya kupigia kura. Kawishe amesema kundi hilo na makundi maalumu likiwemo la wazee, wajawazito hawatakaa foleni pia. Na kwa wale walemavu wa macho wataruhusiwa kwenda na wasaidizi wao ndani ya chumba cha kupigia kura.
“Lakini tunawakumbusha tu makundi hayo ya walemavu wachague wasaidizi wasiohusika na uongozi katika chama chochote na wala asiwe wakala wa chama au Tume ili kuepusha ulaghai na wizi wa kura” 
Pia amesema NEC inampango wa kuweka makaratasi maalumu ya kuandikia kwa wale wenye ulemavi wa macho pamoja kuandika maandishi makubwa ya wagombea ili kuwasaidia wenye matatizo ya kuona kama walemavu wa ngozi (albino).
“Nadhani tutakuwa tumezingatia maombi yenu kwenye mchakato wa upigaji kura, tumeweka vituo katika maeneo rafiki kwenu na tumefanya hivyo, vituo vyote 72,000 vilipo katika maeneo mazuri mtakayoweza kwenda”
Amesema vituo vyote vitafunguliwa saa 1:00 asubuhi na kufugwa saa 12:00 ambapo mawakala wote wanatakiwa kuwepo katika chumba cha kupigia kura.
“Lakini kwa wakala ambaye hatakuwepo zoezi litaendelea kama kawaida hatutasitisha zoezi ili kumsubiri” 
Aidha, Mkurugenzi huyo ametoa ufafanuzi juu ya Majimbo na Kata zote ambazo vyama vya siasa vimepoteza wagombea wao, Oktoba 12 hadi Novemba 22 vyama vinatakiwa kumteua mgombea mwingine ili kuziba pengo.
  • via MwanaHALISI Online

Polisi Arusha yaua raia wa ndani na nje watuhumiwa wa ujambazi



Watu wanne wanaosadikiwa kuwa ni majambazi waliuawa na askari Polisi wakati wa mapambano ya majibizano ya risasi usiku wa tarehe 17.09.2015 saa 3:30 maeneo ya Chekereni mpakani mwa wilaya ya Arumeru na halmashauri ya Jiji la Arusha.

Akizungumza na waandishi wa habari ofisini kwake, Kamanda wa Polisi Mkoa wa Arusha, Liberatus Sabas alielezea mazingira ya tukio hilo kuwa jeshi hilo lilipokea taarifa za Kiintelejensia juu ya kuwepo kwa kundi la majambazi lililotaka kufanya uvamizi na uporaji ndani ya jiji la Arusha.

“Tulipata taarifa tangu Agosti 19 mwaka huu kuwa kutakuwepo kundi la majambazi toka nchini Kenya ambalo wangeshirikiana na wengine wa hapa nchini kwa nia ya kufanya uhalifu kwenye maeneo mbalimbali ikiwemo taasisi za fedha”. Alisema Sabas.

Jeshi la Polisi baada ya kupata taarifa hiyo waliendelea na ufuatiliaji na kufanikiwa kukamata kwa mtu mmoja aliyefahamika kwa jina la Sixtus Alfredy Ngowi (51) Mtanzania, Mkazi wa Ngulelo katika jiji hilo juu ya kushirikiana na majambazi wenzake wanaodaiwa toka nchini Kenya ambao hufanya matukio mbalimbali ya kiuhalifu hapa nchini.

Baadhi ya matukio ambayo majambazi hayo yameyafanywa ni pamoja na tukio la uporaji wa fedha zaidi ya dola 2,000,000 lilitokea jijini Dar es salaam mwaka 2005 kwenye Kampuni ya Security Group 4.

Mbali na tukio hilo pia mwaka 2002 wanadaiwa kuhusika na tukio la uvamizi wa Benki ya NBC tawi la Moshi mkoani Kilimanjaro huku Mwaka 2014 jambazi huyo amewahi pia kushtakiwa nchini Kenya kwa matukio ya uhalifu katika Mahakama ya Mlimani Law Court iliyopo jijini Nairobi lakini baadae aliachiwa huru.

Alizidi kukiri kuhusika katika matukio ya ujambazi huku akishirikiana na wenzake katika matukio ya unyang’anyi wa kutumia silaha katika jiji la Arusha ambalo lilikuwa linawalenga wafanyabiashara wakubwa wa Madini ya Tanzanite na Hoteli za Kitalii.

Miongoni mwa tukio walilolifanya ni kumjeruhi mfanyabiashara wa madini aitwaye Mathius Manga ambaye alipigwa kwa risasi kwenye ubavu wa kulia.

Kamanda Sabas alisema kwamba mara baada ya kuridhishwa na mahojiano baadae jambazi huyo alikubali kushirikiana na Polisi ili aweze kufanikisha juu ya upatikanaji wa wenzake ambao siku ya jana walipanga kuvamia katika duka la kubadilishia fedha liitwalo Sanya lililopo jijini Arusha.

Walipokuwa wanaelekea kwenye eneo la tukio akiwa anaongozana na askari Polisi kwa nia ya kufanikisha kuwapata majamabzi wengine, mara tu baada ya kufika kabla hawajawakamata majambazi hao ambao walikuwa kwenye gari aina ya Noah rangi ya silver yenye namba za usajili T. 981 AVK walishtuka na kuanza kulishambulia gari lililokuwa na askari Polisi na kumjeruhi mwenzao Sixtus Alfedy Ngowi ambaye alifariki muda mfupi wakati akiwa njiani kupelekwa hospitali. 



Mara baada ya kuona hivyo, Polisi nao walijibu mapigo na kufanikiwa kuwaua majambazi watatu huku wengine wakifanikiwa kukimbia. Katika upekuzi kila mmoja alikutwa na bastola pamoja na risasi. Pia walikuta mabegi matatu meusi ambapo ndani yake kulikuwa na bunduki mbili aina ya AK 47 zenye namba 83 LG 3953 56-1 na nyingine yenye maandishi ya kirusi pamoja na SMG moja yenye namba 56-1 28038394.

Bastola ambazo zilikutwa toka kwa majambazi hao zilikuwa na namba CZ 75 Compact Luger-9mm namba A. 269206, CZ 85 B Luger 9mm namba 051967 na Chines Pistol namba 967741. Pia zilipatikana magazine nne tupu za SMG, risasi 85 za SMG/AK 47 na risasi 28 za bastola.
Mbali na silaha hizo pia walikutwa na Radio “Call” mbili aina ya Kenwood zilizokuwa hewani na wimbi la Polisi Arusha, bullet proof moja, vifaa vya kusafishia bunduki, mifuko mitatu ya kubebea pesa na vifaa vingine.

Majambazi hao ambao kwa sasa miili yao imehifadhiwa katika hospitali ya Mount Meru walikutwa pia na vitambulisho mbalimbali vya Jamhuri ya Kenya pamoja na simu tano aina ya Nokia, Tecno na Samsung. Kamanda Sabas alisema kwamba Jeshi la Polisi linaendelea na upelelezi juu ya tukio hilo ikiwa ni pamoja na kuwatafuta watuhumiwa wengine waliofanikiwa kukimbia na kubaini mtandao mzima wa kundi hilo.

Kamanda Sabas alimalizia kwa kuwashukuru wananchi wa Arusha kwa kushirikiana na Jeshi hilo juu ya utoaji wa taarifa za uhalifu na wahalifu na kuonya yoyote ambaye atajiingiza katika matukio ya kufanya uhalifu Jeshi hilo litamkamata na kumfikisha kwenye vyombo vya sheria.

Pichani chini Kamanda wa Polisi Mkoa Arusha Naibu Kamishna wa Polisi (DCP) akiwaonyesha waandishi wa habari silaha zilizokutwa toka kwa majambazi hao pamoja bullet proof huku picha ya mwisho waandishi wakishuhudia gari lililokuwa linatumiwa na majambazi hao. 
  • Picha na taarifa kutoa kwa Rashid Nchimbi wa Jeshi la Polisi Arusha.

Afungiwa kucheza soka miaka 2 kwa kudhalilisha tena kiwanjani

Kamati ya masaa 72 ya uendeshaji wa Ligi Kuu iliyokutana leo kupitia ripoti mbalimbali za michezo iliyochezwa ya Ligi Kuu na Ligi Daraja la Kwanza nchini imemfungia mchezji Juma Nyoso wa timu ya Mbeya City kucheza mpira wa miguu kwa kipindi cha miaka miwili na faini ya shilingi milioni mbili (2,000,000) kufutia kitendo cha udhalilishaji alichomfanyia mchezaji wa Azam FC John Bocco.

Nyoso alifanya kitendo hicho katika mchezo no namba 32 wa VPL kati ya Azam FC na Mbeya City uliofanyika kwenye uwanja wa Chamazi, Dar es Salaam, kutokana na kuwa tabia ya kufanya vitendo hivyo vya utovu wa nidhamu mara kwa mara kwenye michezo ya Ligi Kuu.

Klabu ya Young Africans imepigwa faini ya shiligi laki tano (500,000) kufutia wachezaji wake watano kuonyeshwa kadi za njano katika mchezo dhidi ya Simba SC. Kwa mujibu wa kanunu namba 42 (11) timu ambayo wachezaji wake watapata kadi zaidi ya tano katika mchezo mmoja itapigwa faini ya shilingi laki tano.

Wachezaji waliopata kadi za njano wa Young Africans katika mchezo huo ni ni Salum Telela, Mbuyu Twite, Malimi Busungu, Ali Mustafa na Mbuyu Twite.

Aidha klabu ya Yanga imepigwa faini nyingine ya shilingi laki tano (500,000) kufutia wachezaji wake kwenda kushangilia upande wa Simba SC mara baada ya mchezo kumalizika.
Mchezo utatazamwa tena ili kuangalia malalamiko ya Simba SC dhidi ya mwamuzi.

Simba pia inapigwa faini baada ya wapenzi na mashabiki wa timu hiyo kuwashambulia waamuzi baada ya mchezo ambapo waliwarushia chupa za maji ambazo nyingine ziliwakosa waamuzi na kumpata kocha wa Yanga Hans Van Pluijm.

Mchezo namba 26 wa VPL kati ya Coastal Union na Mwadui uliofanyika kwenye uwanja wa Mkwakwani, Tanga. Chumba cha Coastal Union kilikuwa na harufu kali sana. Baadhi ya mashabiki wa Coastal Union waliokuwa nyuma ya goli la upande wa kaskazini walitoa lugha ya matusi kwa waamuzi na kutishia kuwapiga na pia walimrushia mawe mwamuzi msaidizi wa pili Shafii Mohamed na jiwe moja lilimpiga mgongoni na kumjeruhi kidogo mwamuzi na aliomba msaada wa jeshi la polisi kutuliza ghasia, mchezo ulisimama kwa dakika 3.

Kwa mujibu wa kanuni namba 42 (1) ya udhibiti wa wachezaji Coastal Union itatozwa faini ya Tsh 500,000/=

Mchezo namba 22 wa VPL kati ya Mtibwa Sugar na Ndanda uliofanyika kwenye uwanja wa Manungu, Turiani. Ndanda hawakuleta watu wa kutosha kwenye pre match meeting hivyo wanapigwa faini ya shilingi laki mbili (200,000/=)

Mchezo namba 23 wa VPL kati ya Simba SC na Kagera Sugar uliofanyika kwenye uwanja wa Taifa, Dar es salaam. Simba walikuwa na wajumbe watatu na Kagera Sugar walikuwa na mtu mmoja tu tena hakuja na vifaa. Timu zote zimepigwa faini ya shilingi laki mbili (200,000).

Mchezo namba 17 wa VPL kati ya Stand united na African Sports kocha wa Stand United alitolewa nje ya eneo la ufundi kwa kutoheshimu taratibu za eneo hilo na pia alikataa kuongea na vyombo vya habari kwa hiyo kwa mujibu wa kanuni namba 40 (11) anafungiwa kukaa kwenye benchi la ufundi kwa mechi mbili na faini ya sh 500,000/= kwa kila kosa jumla 1,000,000/=.

Friends Rangers na KMC Mechi Na 8 Kundi A iliyofanyika uwanja wa Karume 27.9.2015. Timu ya KMC ya kinondoni ilifanya mabadiliko kwa kuingiza wachezaji 4 ambao ni kinyume cha kanuni. 

Kwa mujibu wa taarifa ya mwamuzi wachezaji waliofanyiwa mabadiliko ni
i. Frank Mashoto badala ya Kudra Omari
ii. Kamongo Morris badala ya Mrisho Simon
iii. Mfanyeje Musa badala ya Kabange Mgunda na
iv. Sultani Kasiras badala ya Adam Said

Kwa mujibu wa kanuni namba 14 (25) KMC imepoteza mechi na kupigwa faini ya Tsh 200,000/=. Mwamuzi wa akiba anafutwa kuchezesha ligi msimu huu na mwamuzi wa kati anapewa onyo.

Taarifa ya Magereza kukanusha uvumi wa tangazo la ajira

Jeshi la Magereza nchini limetoa taarifa ifuatayo, kukanusha taarifa za tangazo la ajira katika Jeshi hilo ambayo imekuwa ikisambazwa kwenye baadhi ya mitandao ya kijamii hivyo kusababisha usumbufu mkubwa kwa wananchi na Uongozi wa Jeshi kwa ujumla.

Magereza Statement

Statement by TANAPA re: Deaths of wildebeest in Mara River 2015

Below is an update from TANAPA in regards to the news alert: Kwa nini nyumbu wote hawa wamekufa? Hundreds of wildebeest found dead in Tanzania

Below is an update from TANAPA in regards to the news alert: Hundreds of wildebeest found dead in Tanzania

Takwimu za uchawi Tanzania zilitolewa 2010, sasa ndiyo zinakuwa gumzo

Hizi takwimu zilizungumziwa mwaka 2012 (na CNN) lakini kabla, zilichapishwa mwaka 2010 (na BBC), kutokana na utafiti wa Pew na Gallup, leo ndiyo inakuwa gumzo, narudia kwa marejeo:

Here are 10 things that were learnt from the study, which surveyed 25,000 people in 19 countries.


1. 75% of South Africans think polygamy is "morally wrong" - bad news for their president, as Jacob Zuma took his third wife earlier this year and is engaged to a fourth. However, the survey also revealed some possible double-standards. While only 7% of Rwandans approved of polygamy (although this did include women), a rather higher number - 17% - of men said they had more than one wife.

2. An overwhelming majority of respondents disapproved of homosexual behaviour. In three countries - Zambia, Kenya and Cameroon - this was a massive 98%. Interestingly, one of the countries with the highest numbers of people - 11% - accepting homosexuals is Uganda, where an MP is trying to get legislation passed which would punish homosexual acts with life in prison and even death in some cases. The former Portuguese colonies of Guinea-Bissau and Mozambique were also relatively tolerant of homosexuality.

3. Africa is probably the world's most religious continent, with more than 80% saying they believed in God in most countries. At least half of the Christians questioned expect Jesus Christ to return to earth during their lifetimes. In Ethiopia, 74% of Christians say they have experienced or witnessed the devil or evil spirits being driven out of a person and in Ghana, 40% of Christians say they have had a direct revelation from God. About half of all Muslims expect to see the reunification of the Islamic world under a single ruler, or caliph, in their lifetimes.

4. Zimbabwe, where the Lemba people say they are the lost tribe of Israel, was not one of the countries surveyed. But 26% of Nigerian Christians said they traced their origins back to Israel or Palestine.



5. Belief in witchcraft is also common - about 40%; a similar percentage also visit traditional healers to cure sickness. Belief in witchcraft is highest in Tanzania with 93% - this is the country where witchdoctors say that magic potions are more effective if they contain body parts of people with albinism. Ethiopia had the lowest levels of belief in witchcraft - at just 17%. Belief that juju or sacred objects can prevent bad things happening was generally lower - between 20 and 30%. In Senegal, however, 75% thought such things worked - far higher than in Tanzania (49%). It may come as a surprise to learn that South Africa had the highest number of people - 52% - saying they took part in ceremonies of traditional religions, or honoured or celebrated their ancestors.

6. Predictably, there was also a religious split concerning alcohol, banned by Islam. Surprisingly, however, more Muslims in Chad (23%) approved of booze, than Ethiopian Christians (5%).

7. Attitudes to divorce showed a strong divide along religious lines in Nigeria. A massive 79% of Christians thought it was "morally wrong", while among Muslims, a narrow majority (46-41%) accepted divorce.

8. In recent years, Islamist hardliners in Somalia and Nigeria have introduced strict punishment based on Sharia law, such as amputating the hands of thieves and even stoning to death for adultery. The majority of people disapproved of such Sharia punishments. In Nigeria, they were backed by about 40% of Muslims and less than 10% of Christians. However, a majority did approve of whippings and amputations in Senegal and Mali. In nearby Guinea-Bissau, even 50% of Christians backed them. This was double the rate among Muslims in Ethiopia (25%) - maybe it feels like a more realistic prospect to them, as they share a border with Somalia and most Muslim Ethiopians are ethnic Somalis.

9. The survey also asked about material well-being in the world's poorest continent. Not so long ago, Cameroon regularly topped surveys of champagne consumption per head. However, a shocking 71% of Cameroonians surveyed said there were times in the past year when they did not have enough money to buy food. In Ethiopia, which is commonly seen as a country struggling to feed itself, the rate was far lower - at 30% - the lowest of all countries surveyed.

10. Ethiopia did, however, have the lowest numbers of people - 7% - who said they regularly used the internet. Rwanda's President Paul Kagame is striving to turn his country into Africa's answer to Silicon Valley and is being helped by the arrival of several new fibre optic cables off the east coast of Africa. He will be encouraged by the finding that 30% of his countrymen - the highest number - regularly browsed the web. Mobile phones, were far more common - with 81% of respondents in Botswana owning one. Many countries reported more than 50% having phones but here, Rwanda lagged behind at just 35%.


[video] Siasa harusini...



Wasimamizi, Waratibu Iringa na Mbeya watakiwa kujiepusha na upendeleo kwa wagombea

Baadhi ya wakurugenzi na maafisa uchaguzi kutoka mikoa ya Mbeya na Iringa wakiwa katika mafunzo ya waratibu wa uchaguzi mikoa, wasimamizi wa uchaguzi, wasimamizi wasaidizi wa uchaguzi na maafisa uchaguzi wa halmashauri yaliyoandaliwa na Tume ya Taifa ya Uchaguzi katika ukumbi wa ofisi ya Mkuu wa Wilaya ya Mbeya Septemba 29 ,2015.
Baadhi ya wakurugenzi na maafisa uchaguzi kutoka mikoa ya Mbeya na Iringa wakiwa katika mafunzo yaliyoandaliwa na Tume ya Taifa ya Uchaguzi katika ukumbi wa ofisi ya Mkuu wa Wilaya ya Mbeya Septemba 29, 2015.

Wito umetolewa kwa waratibu wa uchaguzi wa mikoa, wasimamizi wa uchaguzi na wasimamizi wasaidizi pamoja na maafisa uchaguzi wa halmashauri mikoa ya kanda za juu kusini kuhakikisha wanafanya kazi zao kwa waledi na kwa uadilifu bila kuwa na upendeleo wa chama chochote cha siasa ua mgombea.

Kauli hiyo imetolewa na Mkuu wa Mkoa wa Mbeya Ndugu Abbas Kandoro wakati akifungua mafunzo ya wasimamizi wa uchaguzi na wasimamizi wasaidizi pamoja na maafisa uchaguzi halmashauri ambao ni wakurugenzi wa halmashauri na maafisa uchaguzi katika mikoa ya Iringa na Mbeya.

Amesema ili zoezi hilo la uchaguzi liende vizuri na lisighubikwe na vurugu nivema wasimamizi hao wakatumia waledi wao na udilifu bila kuwa na upendeleo wa chama chochote cha siasa au mgombea yoyote ili kuepuka hali hiyo.

Amesema mara baada ya kupatiwa mafunzo hayo nivema wakaendelea kutumia muda wao wa ziada kusoma na kupitia vitabu vya maelekezo waliyopatiwa kwa kutumia kanuni na maadili ya uchaguzi ili kuimarisha uelewa zaidi kuhusu wajibu na majukumu yao katika zoezi hili la uchaguzi mkuu mwezi Oktoba.

Amesema pamoja na majukumu mengine waliyonayo pia wametakiwa kutoa kipaumbele katika kutekeleza zoezi hili la kitaifa kwa ufanisi zaidi na kwa muda uliopangwa kwani uchaguzi huu utafanyika kwa siku moja tu kwa kila baada ya miaka mitano.

Aidha amesema kuwa Tume ya Taifa ya Uchaguzi imetekeleza jukumu lake katika hatua ya mafunzo na maandalizi ya vifaa na rasilimali nyingine hivyo wao kama wasimamizi wanatakiwa kutekeleza wajibu wao katika ngazi zote kwa mujibu wa taratibu zilizopangwa na Tume.

Katika semina hiyo wasimamizi hao watajifunza wajibu wa wasimamizi wa vituo vya kupigia kura, uwendeshaji wa zoezi la upigaji kura vituoni sanjali na uendeshaji wa zoezi la kuhesabu kura, kujumlisha kura na kutanganza matokeo ya uchaguzi.






Afisa TEHAMA kutoka Tume ya Taifa ya Uchaguzi Ndugu Sanif Khalifan akitoa maelezo kwa washiriki wa semina ya mafunzo ya waratibu wa uchaguzi wa mikoa ,Wasimamizi wa uchaguzi ,Wasimamizi wasaidizi wa uchaguzi na Maafisa wa uchaguzi Halmashari katika ukumbi wa ofisi ya Mkuu wa Wilaya ya Mbeya Septemba 29 ,2015.




Daniel Kalinga, Afisa Uchaguzi akitoa ufafanuzi kwa washiriki wa semina hiyo ambayo itafanyika kwa siku mbili ikihusisha waratibu wa uchaguzi,Maafisa Uchaguzi ,Maafisa wasaidizi wa uchaguzi na maafisa uchaguzi Halmashauri kutoka mikoa ya Mbeya na Iringa .






Afisa Uchaguzi Kanda ya Nyanda za Juu Kusini - Tume, Ndugu Jane Tungu akizungumza katika semina hiyo.



---
Kahema Emanuel,
Mbeya
JamiiMoja blog

Mazungumzo kuhusu Uchaguzi Mkuu 2015 kwenye Jukwaa Langu Septemba 28

Kipindi hiki hukujia kila Jumatatu, kujadili mambo mbalimbali na zaidi kuhusu Uchaguzi Mku wa Tanzania 2015.

Hiki ni kipindi kilichosikika Septemba 28, 2015.

Kutoka Tanzania tuliungana na Liberatus Mwang'ombe. Mgombea ubunge jimbo la Mbarali kwa tiketi ya CHADEMA.

Studioni alikuwepo Dj Luke Joe, na kwa njia ya simu tukaungana na wasikilizaji wengi ndani na nje ya Marekani.

Karibu